Đau vú

Mức độ đau, đau ở đâu và đau như thế nào có thể khác nhau ở mỗi phụ nữ. Có thể là đau thốn, đau nhói, đau âm ỉ, đau nhức nhối hay ê ẩm. Có thể đau toàn vú hay chỉ một phần của vú, một vú hoặc cả hai vú. Tình trạng đau này còn có thể ảnh hưởng tới vùng nách.

Đối với nhiều phụ nữ, họ bị đau vú ít tới mức hầu như không cảm nhận thấy. Với một số khác, thì lại bị đau tới mức cuộc sống hàng ngày bị ảnh hưởng. Nói chung tình trạng này thuyên giảm theo thời gian.

Tên y khoa của tình trạng đau vú này là đau vú theo chu kỳ kinh nguyệt.

Có rất nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng đau vú.

Đau vú vì nội tiết tố thay đổi (thường được gọi là đau vú theo chu kỳ kinh nguyệt)

Phụ nữ đang hành kinh hay dùng Hormone Replacement Therapy (HRT – Phương pháp Trị Liệu Thay Thế Nội Tiết Tố) thường bị đau vú. Điều này xảy ra khi vú phản ứng lại với sự thay đổi của nội tiết tố.

Tình trạng đau vú vì nội tiết tố thay đổi phổ biến nhất xảy ra khi mức es-tro-gen gia tăng trước khi hành kinh. Điều này khiến cho tuyến sữa và ống dẫn sữa bị sưng lên, do đó chất dịch ứ đọng trong vú. Nhiều phụ nữ cảm thấy vú bị căng hay đau lúc sắp hành kinh, và thỉnh thoảng trong suốt cả thời gian hành kinh.

Một số phụ nữ thường bị đau vú vào một thời điểm khác trong chu kỳ kinh nguyệt.

Nội tiết tố khiến cho vú bị đau cũng có thể gây ra tình trạng sưng hay nổi cục theo chu kỳ. Nội tiết tố này còn có thể ảnh hưởng tới kích cỡ, hình dạng hay sự nhạy cảm của u nang vú hay u xơ tuyến vú.

Tình trạng đau vú vì nội tiết tố thay đổi thường chấm dứt khi khi người phụ nữ mãn kinh, tuy nhiên tình trạng này vẫn có thể tiếp tục nếu họ dùng Phương pháp Trị Liệu Thay Thế Nội Tiết Tố.

Đau vú vì nội tiết tố thay đổi là một điều bình thường, nhưng thường không nghiêm trọng lắm. Tình trạng đau kéo dài hơn một tuần vào thời điểm gần kỳ kinh nguyệt, hoặc cơn đau nghiêm trọng đến mức cản trở các hoạt động hằng ngày của người phụ nữ, được xem là không bình thường.

Đau vú vì lý do khác

Những nguyên nhân phổ biến khác của đau vú một hay cả hai bên là:

• Mặc áo ngực không vừa hay không có tác dụng nâng đỡ vú
• Căng thẳng tinh thần
• Tiêu thụ nhiều cà-phê-in (chẳng hạn như, trong cà phê, trà, cô la, sô cô la và các loại nước tăng lực)
• Lên cân (điều này có thể làm cho vú nặng hơn)
• Bị thương tích ở vú (bao gồm sẹo phẫu thuật)
• Uống một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc ngừa thai hay thuốc làm giảm cholesterol (mỡ trong máu)
• U nang vú hay u xơ tuyến vú
• Các hoạt động cơ thể cần vận dụng nhiều sức lực trên cơ ngực và cơ vai (chẳng hạn như, khiêng vác nặng)
• Hoạt động thể chất gây căng cơ vùng ngực, cơ vai hoặc cơ ngực (ví dụ: nâng vật nặng)
• Tình trạng y tế ảnh hưởng thành ngực, xương sườn hay các cơ nằm dưới vú

Đau vú và ung thư

Đối với nhiều phụ nữ, điều họ lo lắng nhất khi họ đau vú là sợ đây chính là một dấu hiệu của ung thư. Tuy nhiên, đau vú thường không liên quan đến ung thư; dù vậy, đừng ngần ngại đến kiểm tra vú với bác sĩ chuyên khoa vú của chúng tôi tại Bệnh viện FV.

Chẩn đoán tình trạng đau vú

Để tìm ra nguyên nhân đau vú, bác sĩ sẽ phải xem xét:

• Có nguyên nhân rõ rệt nào gây ra đau đớn không (chẳng hạn như sẹo hay thương tích)
• Tiền sử tình trạng đau vú
• Bạn cảm thấy đau ở đâu, khi nào và đau như thế nào
• Kết quả khám lâm sàng và các xét nghiệm cần thiết như siêu âm, chụp nhũ ảnh hoặc các xét nghiệm khác
• Bạn vẫn còn trong độ tuổi có kinh hay dùng Phương pháp Trị Liệu Thay Thế Nội Tiết Tố.

Thỉnh thoảng, ngay cả khi có tất cả những chi tiết trên, bác sĩ vẫn không thể nào cho bạn biết nguyên nhân đau. Điều này không có nghĩa là bạn không bị đau.

Kiềm chế tình trạng đau vú

Mỗi người có cách kiềm soát ảnh hưởng của cơn đau khác nhau. Danh sách các gợi ý dưới đây có thể giúp bạn giảm bớt đau đớn hay khó chịu. Hầu hết những gợi ý này chưa được khoa học chứng minh là có hiệu nghiệm hay không, tuy nhiên một số phụ nữ cảm thấy có hiệu quả.

Các gợi ý làm giảm bớt đau vú

• Mặc áo ngực vừa vặn và có tác dụng nâng đỡ vú
• Giảm bớt cà-phê-in (cà phê, trà, cô la, sô cô la và các loại nước tăng lực)
• Bỏ hẳn hay giảm hút thuốc
• Thoa kem đặc hay kem chống sưng lên chỗ đau (hãy hỏi ý kiến bác sĩ hay dược sĩ)
• Chườm túi nóng lên vú hay tắm bồn hoặc tắm vòi hoa sen bằng nước nóng
• Chườm túi lạnh lên vú

Nếu đang sử dụng thuốc kê đơn, bạn cần trao đổi với bác sĩ xem có thuốc nào gây ra tình trạng đau vú này hay không.

Bạn nên làm gì tiếp theo?

Đau vú không làm tăng nguy cơ mắc ung thư vú. Bạn nên thực hiện tầm soát ung thư vú theo khuyến cáo phù hợp với độ tuổi và tiền sử gia đình mình.

Tất cả các phụ nữ đều phải để ý tới những thay đổi không bình thường của vú. Nếu vú của bạn có những thay đổi khác với thay đổi bình thường vì nội tiết tố, bạn nên nhờ bác sĩ chuyên khoa vú kiểm tra.