Tìm hiểu về Ung thư

Ung thư vú là loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ.

Ung thư phổi là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu, liên quan chặt chẽ đến thói quen hút thuốc. Các phương pháp điều trị bao gồm phẫu thuật, hóa trị, xạ trị hoặc liệu pháp miễn dịch; trong đó việc chẩn đoán sớm sẽ giúp nâng cao tỉ lệ sống sót. Các triệu chứng bao gồm ho kéo dài, đau ngực và khó thở.

Đáng chú ý, số ca mắc ung thư phổi ở những người không hút thuốc, đặc biệt là phụ nữ châu Á, đang có xu hướng gia tăng. Các trường hợp này thường là ung thư biểu mô tuyến (adenocarcinoma), liên quan đến các đột biến gen như EGFR.

Loại ung thư phổ biến thứ ba, thường liên quan đến các yếu tố lối sống.

Khởi phát tại tuyến tiền liệt, một phần của hệ sinh dục nam. Bệnh thường tiến triển chậm và nhiều trường hợp chưa cần điều trị ngay lập tức. Tuy nhiên, một số thể bệnh có thể lan rộng nhanh chóng và khó điều trị hơn. Việc chẩn đoán sớm sẽ giúp nâng cao cơ hội sống sót lâu dài.

Đây là một vấn đề sức khoẻ nghiêm trọng tại Việt Nam. Ung thư biểu mô tế bào gan (HCC) là phân nhóm phổ biến nhất, liên quan chặt chẽ đến tình trạng nhiễm viêm gan B và C mãn tính. Việt Nam có tỉ lệ mắc thuộc nhóm cao nhất thế giới, với hơn 24.500 ca mắc mới và 25.272 ca tử vong vào năm 2022. Việc tầm soát và điều trị viêm gan B, C đóng vai trò thiết yếu nhằm giảm thiểu tần suất mắc loại ung thư này.

Nhóm bệnh này ảnh hưởng đến khoang miệng, họng, thanh quản, mũi và các vùng lân cận, bao gồm ung thư vòm hầu, ung thư thanh quản và ung thư lưỡi. Các yếu tố nguy cơ phổ biến nhất bao gồm sử dụng thuốc lá, tiêu thụ rượu bia và nhiễm virus HPV (Human Papillomavirus).

Tỉ lệ mắc ung thư tuyến giáp đang có xu hướng gia tăng. Tuyến giáp là một tuyến hình cánh bướm nằm ở vùng nền cổ, ngay dưới sụn giáp (trái khế). Cơ quan này sản xuất các hormone giúp điều hòa nhịp tim, huyết áp, nhiệt độ cơ thể và cân nặng. Trong giai đoạn đầu, ung thư tuyến giáp thường không gây ra triệu chứng. Tuy nhiên, khi khối bướu phát triển, bệnh có thể biểu hiện các dấu hiệu như sưng vùng cổ, thay đổi giọng nói và khó nuốt. Hiện có nhiều thể ung thư tuyến giáp khác nhau; phần lớn tiến triển chậm, nhưng một số loại có thể xâm lấn rất nhanh. Hầu hết các trường hợp ung thư tuyến giáp đều có thể điều trị khỏi.

Đây là vấn đề sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng tại châu Á và Việt Nam. Tình trạng nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori) là yếu tố nguy cơ chính.

Thường do nhiễm virus HPV kéo dài, đây là loại ung thư tiến triển chậm tại cổ tử cung (phần thấp của tử cung). Bệnh có thể phòng ngừa hiệu quả bằng cách tiêm vaccine và tầm soát sớm (xét nghiệm Pap và xét nghiệm HPV).

Còn gọi là ung thư “nội mạc tử cung”, đây là loại ung thư khởi phát từ sự tăng sinh tế bào trong tử cung. Ung thư nội mạc tử cung bắt đầu tại lớp niêm mạc lót bên trong tử cung (gọi là nội mạc tử cung). Bác sĩ thường phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm nhờ các triệu chứng khởi phát sớm, phổ biến nhất là chảy máu âm đạo bất thường. Nếu phát hiện sớm, phẫu thuật cắt bỏ tử cung thường có thể điều trị dứt điểm. Ngoài ra, các tình trạng làm tăng nồng độ oestrogen nhưng không làm tăng mức progesterone trong cơ thể cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc loại ung thư này.

Ung thư nội mạc tử cung: Hiện nay, y học có thể phân loại bệnh dựa trên các đặc điểm phân tử, giúp bác sĩ điều chỉnh cường độ điều trị phù hợp với mức độ tiến triển của bệnh. Việc phân loại phân tử này đòi hỏi quá trình phân tích chuyên sâu về các gen, biểu hiện protein và các yếu tố liên quan khác.

Loại ung thư này khởi phát tại buồng trứng, nơi sản xuất trứng và các nội tiết tố nữ. Bệnh chủ yếu ảnh hưởng đến phụ nữ trên 50 tuổi. Ở giai đoạn đầu, bệnh gây ra rất ít triệu chứng, triệu chứng không điển hình hoặc thậm chí không có biểu hiện rõ rệt. Do đó, bác sĩ thường chỉ chẩn đoán được đa số trường hợp khi bệnh đã ở giai đoạn tiến triển.

Loại ung thư này khởi phát tại tuyến tụy – một cơ quan nằm khuất sau phần dưới của dạ dày. Tuyến tụy sản xuất các enzyme hỗ trợ tiêu hóa thức ăn và các nội tiết tố giúp kiểm soát đường huyết. Các yếu tố nguy cơ bao gồm hút thuốc lá, béo phì, tiểu đường và một số tình trạng di truyền hiếm gặp. Bác sĩ hiếm khi phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, thời điểm có khả năng điều trị khỏi cao nhất. Nguyên nhân là do bệnh thường không gây ra triệu chứng cho đến khi đã lan rộng sang các cơ quan khác.

Loại ung thư này khởi phát tại thực quản, ống dẫn thức ăn từ miệng xuống dạ dày. Bệnh thường gặp hơn ở nam giới, liên quan mật thiết đến thói quen hút thuốc lá và uống nhiều rượu bia.

Loại ung thư này khởi phát từ các tế bào da, thường do tiếp xúc lâu ngày với ánh nắng mặt trời. Hai loại ung thư da phổ biến nhất là ung thư biểu mô tế bào đáy và ung thư biểu mô tế bào vảy. Mặc dù đây là những ung thư phổ biến nhất, nhưng chúng thường có thể được chữa khỏi hoàn toàn. Dạng nguy hiểm nhất là ung thư tế bào hắc tố (melanoma), do bệnh dễ di căn và khó điều trị hơn.

Bệnh Lymphôm là thuật ngữ chung chỉ các loại ung thư khởi phát trong hệ bạch huyết – mạng lưới gồm các mô, mạch và cơ quan giúp cơ thể chống lại tình trạng nhiễm trùng. Đây được coi là một loại ung thư máu vì bệnh bắt nguồn từ các tế bào bạch cầu (tế bào lymphô) trong hệ thống bạch huyết. Bệnh lymphôm là một loại ung thư máu ảnh hưởng đến các tế bào bạch cầu, các tế bào này là một phần của hệ thống miễn dịch giúp chống lại các tình trạng nhiễm trùng. Hai loại ung thư hạch chính gồm bệnh lymphôm Hodgkin (thường gặp ở người từ 15–30 tuổi và trên 50 tuổi) và bệnh lymphôm không Hodgkin (phổ biến hơn ở người cao tuổi).