Bé gái 9 tuổi ở TP.HCM nhập viện cấp cứu tại Bệnh viện FV trong tình trạng đau bụng dữ dội. Kết quả chẩn đoán cho thấy đường tiêu hóa của bé bị bịt kín bởi một búi tóc dài gần 1 mét, cuộn chặt từ dạ dày xuống ruột non, gây tắc và xoắn ruột nguy hiểm. Đây là ca bệnh phức tạp hiếm gặp, đòi hỏi bác sĩ phải phối hợp hai kỹ thuật nội soi để tránh mổ mở và bảo đảm an toàn cho bệnh nhi.
Ăn tóc trong nhiều năm – hiểm họa âm thầm suýt cướp mạng em bé 9 tuổi
Bé H. (9 tuổi, TP.HCM) được gia đình đưa đến Bệnh viện FV trong tình trạng đau bụng nhiều ngày, nôn ói liên tục, người gầy và da xanh xao. Những biểu hiện ban đầu dễ khiến nghĩ đến rối loạn tiêu hóa, nhưng kết quả khám chuyên sâu và hội chẩn giữa các bác sĩ Ngoại tổng quát – Tiêu hóa – Chẩn đoán hình ảnh cho thấy nguyên nhân nghiêm trọng hơn nhiều: trong bụng bé có một búi tóc dài gần 1 mét, bện chặt như dây thừng, kéo từ dạ dày xuống ruột non và gây tắc hoàn toàn.
“Khi khám, chúng tôi thấy tóc bé xơ và dựng bất thường nên khai thác kỹ tiền sử. Lúc đó mẹ bé mới cho biết cháu có thói quen bứt tóc cho vào miệng từ khi 2–3 tuổi. Gia đình không để ý vì nghĩ là thói quen vô hại”, bác sĩ Lê Đức Tuấn, Khoa Ngoại Tổng Quát Bệnh viện FV, cho biết.
Tóc không thể tiêu hóa, vì vậy lâu ngày tích tụ thành khối cứng, chặn đường ra của dạ dày và gây tắc ruột hoàn toàn. Đây là biến chứng của hội chứng ăn tóc, thường diễn tiến âm thầm trong nhiều năm.
Hình ảnh CT Scan phát hiện ra búi tóc và tình trạng tắc ruột của bệnh nhân
“Khi khám lâm sàng, quan sát thấy tóc của bé có vẻ xơ và dựng đứng bất thường nên tôi đã khai thác thông tin về bé kỹ hơn. Mẹ bé chia sẻ rằng cháu hay bứt tóc cho vào miệng từ khi chỉ mới 2–3 tuổi. Trong suốt 6–7 năm, gia đình không để ý đến thói quen này của bé vì nghĩ rằng nó vô hại”, bác sĩ Tuấn cho biết.
Các bác sĩ lý giải, tóc không thể tiêu hóa được, nên sau nhiều năm, lượng tóc nuốt vào tích tụ lại thành một khối đặc cứng, bện chặt như dây thừng, bít tắc đoạn ra của dạ dày và gây tắc ruột hoàn toàn.
Ca phẫu thuật phức tạp suốt 3 giờ để lấy khối tóc
Các bác sĩ FV đánh giá đây là ca bệnh hiếm gặp và rất phức tạp do búi tóc lớn, cuộn chặt và kéo dài qua nhiều đoạn ruột. Nếu xử lý không đúng cách, nguy cơ hoại tử và đe dọa tính mạng bệnh nhi cao.
Thách thức lớn nhất là lựa chọn phương pháp can thiệp. Nếu tiến hành mổ mở lớn, có thể gây tổn thương cho bệnh nhi, tăng nguy cơ nhiễm trùng và kéo dài thời gian hồi phục. Sau hội chẩn, các bác sĩ quyết định kết hợp nội soi tiêu hóa từ trên và phẫu thuật nội soi ổ bụng từ dưới nhằm hạn chế tối đa xâm lấn. Phẫu thuật nội soi ổ bụng cho phép các bác sĩ tiếp cận phần ruột bị tắc, trong khi nội soi tiêu hóa hỗ trợ xác định vị trí và thao tác gỡ từ phía dạ dày. Sự kết hợp hai kỹ thuật xâm lấn tối thiểu này giúp bệnh nhi không phải trải qua ca mổ hở và nhờ vậy phục hồi nhanh sau điều trị.
Bác sĩ Tuấn cùng êkíp tiến hành phẫu thuật cho bệnh nhân
Sự phối hợp nhịp nhàng giữa hai ê-kíp giúp hạn chế tối đa nguy cơ tổn thương ruột. Sau khoảng 3 giờ, búi tóc được lấy ra an toàn, giải quyết hoàn toàn tình trạng tắc ruột.
Sau phẫu thuật, bé H. giảm đau nhanh, ăn uống trở lại và xuất viện sau 5 ngày. Những lần tái khám gần đây, bé tăng cân tốt và tinh thần cải thiện rõ rệt.
Bác sĩ cảnh báo: Đừng xem nhẹ những hành vi lặp lại “có vẻ vô hại” của trẻ
Khối tóc to và dày đóng thành khuôn cứng trong bụng gây tắc ruột bệnh nhi 9 tuổi
Theo bác sĩ Tuấn, hội chứng ăn tóc thường liên quan đến rối loạn tâm lý nhẹ, hình thành thói quen từ nhỏ, hoặc liên quan đến tình trạng căng thẳng, rối loạn lo âu…. Do đó, hành vi trẻ bứt tóc cho vào miệng không nên bị xem là “nghịch ngợm bình thường”.
“Nếu không được phát hiện sớm, hành vi này có thể để lại hậu quả rất nặng, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Nhiều trường hợp cần cả hỗ trợ tâm lý để ngăn tái phát”, bác sĩ nhấn mạnh.
Trường hợp bé H. cũng được đội ngũ FV hướng dẫn kỹ trước khi xuất viện. Gia đình cần quan sát sát sao, trò chuyện nhiều hơn với bé và đưa bé đi khám tâm lý nếu thói quen lặp lại.
Để biết thêm thông tin chi tiết về các bệnh liên quan đến dị vật đường tiêu hóa, bạn đọc có thể liên hệ Bệnh viện FV: số 06 Nguyễn Lương Bằng, phường Tân Mỹ (Quận 7 cũ), TP.HCM hoặc liên hệ số điện thoại (028) 35 11 33 33. FV áp dụng thanh toán BHYT, bảo hiểm sức khỏe tư nhân và trả góp 0% lãi suất.
